Nomofobi Nedir? Telefonsuz Kalma Korkusu
Nomofobi, İngilizce “No Mobile Phone” ifadesinden türetilmiş olup, Türkçede telefonsuz kalma korkusu olarak tanımlanan bir kaygı durumu ve aynı zamanda bir tür bağımlılık olarak değerlendirilmektedir.
Özellikle 15–24 yaş aralığındaki gençlerde, sanal bağımlılık kapsamında daha sık karşımıza çıkmaktadır.
Teknolojinin Günlük Hayattaki Yeri
Teknoloji, günlük yaşamımızın vazgeçilmez bir parçası haline gelmiştir. Yaygın ve yoğun kullanımının olması, ne yazık ki beraberinde kötüye kullanım riskini de getirmektedir.
Teknolojinin hayatı kolaylaştırdığı yadsınamaz bir gerçektir. Ancak günümüz gençlerinde teknolojinin amaca yönelik kullanımının azaldığı, aksine teknolojinin gençlerin hayatının merkezine yerleştiği gözlemlenmektedir.
Telefona Bağımlılıkta Görülen Davranışlar
Telefona bağımlı bireylerde gözlemlenen temel davranışlar arasında şunlar yer almaktadır:
-
Telefon, internet ve sosyal medya kullanım sürelerinin giderek artması
-
Telefonu elinden bırakamama
-
Bıraksa bile kısa sürede tekrar kontrol etme ihtiyacı
-
Sürekli aktif olma isteği
Yoksunluk Belirtileri
Yoksunluk durumunda ise belirgin duygusal tepkiler ortaya çıkmaktadır. İnternet erişiminin olmaması durumunda bireyler tahammülsüzleşebilir ve hızlıca öfkelenebilirler.
Telefonun kaybolması, bataryasının bitmesi, kapanma ihtimali ya da bulunulan ortamda internetin çekmemesi nedeniyle aktif olamama düşüncesi yoğun kaygı yaratıyorsa, bu durumda nomofobiden söz edilebilir.
Nomofobi Bir Bağımlılık mıdır?
Telefon ve sosyal medya kullanımının, bir araçtan çok amaç haline gelmesi önemlidir. Bu noktada, bireyin hayatında telefonu merkez haline getiren duygusal ihtiyaçlara bakmak gerekir.
Günümüz gençleri, sosyal medya üzerinden duygularını rahatlıkla paylaşmakta; beğeni ve yorumlar yoluyla sosyalleşmekte ve bundan keyif almaktadır. İnsan doğası gereği keyif aldığı davranışı sürdürme eğilimindedir. Bu nedenle nomofobiyi, bir bağımlılık türü olarak tanımlamak doğru olacaktır.
Nomofobinin Gelişmesini Engellemek İçin Neler Yapılabilir?
Ailelerin Bilinçlenmesi
Nomofobinin önlenmesinde ilk adım, ailelerin bu konuda bilinçlenmesidir. Telefon kullanım amacı ve alışkanlıkları, diğer birçok davranış gibi ilk olarak aile içinde öğrenilmektedir.
Ebeveyn Tutumları
Anneler ve babalar, çocuklarıyla geçirmeleri gereken zamanı telefon kullanarak ya da çocukların telefonla vakit geçirmesine izin vererek, farkında olmadan telefon kullanımını teşvik edebilmektedirler.
Bu nedenle:
-
Telefon kullanım süreleri belirlenmeli
-
Belirlenen sürelerin aşılmamasına özen gösterilmelidir
Sağlıklı Aile İletişimi
Aile içinde sevginin hissedildiği, iletişimin açık olduğu ve duyguların rahatça konuşulabildiği bir dil oluşturmak oldukça önemlidir. Çocukların kendilerini ifade edebilecekleri, yargılanmadıkları ve güvende hissettikleri bir ortam sağlanmalıdır.
Bu tür bir aile yapısı, gençlerin sosyal medyada ilgi ve onay arayışını azaltıcı bir etki yaratacaktır.